Double-click this headline to edit the text.

Double-click this headline to edit the text.

Yılın En Muhteşem Gök Olayı: 2022 Perseid Meteor Yağmuru Nereden, Nasıl İzlenir?

Okunma Sayısı:957

İçindekiler



Yılın En Muhteşem Gök Olayı: 2022 Perseid Meteor Yağmuru Nereden, Nasıl İzlenir?

5 dakikada okuyabilirsiniz.
5 dakikada okuyabilirsiniz...

2022 yılının en yoğun meteor yağmurlarından biri olan Perseid Meteor Yağmuru başladı. Peki Perseid meteor yağmuru ne zaman ve nasıl izlenir?

Perseid Meteor Yağmuru Nasıl Oluşuyor?

Halk arasında "yıldız kayması" olarak bilinen meteorlar, aslında zaman zaman Dünya atmosferine giren irili ufaklı kaya parçalarından ibaret. Bu kaya parçaları ise kuyruklu yıldızlar ve asteroitlerin ardında bıraktığı enkazlardan kaynaklanıyor. Perseid Meteor Yağmuru da Swift-Tuttle adı verilen bir kuyruklu yıldızın artıkları nedeniyle oluşuyor.

perseid meteor yağmuru
Perseid Meteor Yağmuru'na neden olan Swift-Tuttle Kuyruklu Yıldızı. (Telif: E. E. Barnard/Internet Archive/ESA)

26 kilometre genişliğindeki bu kuyruklu yıldız, son yakın geçişini 1992 yılında Dünya’nın 177 milyon kilometre yakınından geçerek gerçekleştirmişti. Şu an ise yaklaşık 6 milyar kilometre uzaklıkta seyrediyor. Swift-Tuttle’ın uzayda izlediği yol, diğer bir deyişle yörüngesi her yıl Dünya’nın yörüngesiyle kesişiyor. İşte tam da bu zamanlarda göktaşları Dünya atmosferine girerek meteor yağmuru oluşumuna sebep oluyorlar.

Perseid Meteor Yağmuru Ne Zaman?

Perseid meteor yağmuru 14 Temmuz’da başladı ve 1 Eylül’e kadar da devam edecek. Ancak meteor yağmurlarının zirve (peak) yaptığı, yani saat başına görülen meteor sayısının en yoğun olduğu zamanlar bulunuyor. Perseid meteor yağmurunun en yoğun biçimde gözleneceği günler 11-12 Ağustos geceleri olacak. Buna göre 11 Ağustos’u 12 Ağustos’u bağlayan gecede saatte 50 - 75 meteor gözlemleme şansımız var!

perseid meteor yağmuru
11 - 12 Ağustos'ta saatte 75 kadar Perseid meteoru görülebilecek.

Gözlem için belirlenmesi gereken özel bir saat ise yok. Hava karardıktan hemen sonra gözleme başlayabilir ve hava aydınlanana dek gözlemi devam ettirebilirsiniz. Ancak 2022 yılında Perseid meteor yağmurunun zirve yaptığı ve gözlem için en iyi zaman olan akşam saatlerinde gökyüzünde Dolunay yerini alacak. Dolunay’ın yaratacağı ışık kirliliği bazı meteorların görülmesine engel olacak veya soluk görülmelerine yol açacak.

Perseid Meteorlarını Görmek İçin Nereye Bakmak Gerekiyor?

Meteor yağmurlarının belirli saçılım (radyant) noktaları bulunuyor. Bu saçılım noktaları gökyüzünde hangi takımyıldızına denk geliyorsa, meteor yağmuru da ismini bu takımyıldızından alıyor. Perseid meteorları için bu nokta Perseus (Kahraman) Takımyıldızı bölgesine denk geliyor. Kahraman Takımyıldızı, Türkiye'de 11 Ağustos akşamı 22:00 - 22:20 saatlerinde kuzey-doğu ufkundan yükselmeye başlıyor.

Perseidleri gözlemlemek için mutlaka saçılım noktasına odaklanılması gerekmiyor. Çünkü her ne kadar meteorların saçılım noktası Kahraman Takımyıldızı bölgesi olsa da meteorlar gökyüzünün farklı yönlerinde görülebiliyor.

perseid meteor yağmuru
Delta Kova meteorlarına sebep olduğu düşünülen 96P/Machholz kuyruklu yıldızı.

Aynı gece Perseid’lere eşlik edecek Delta Aquarid (Delta Kova) Meteor Yağmuru’nun saçılım noktasıysa Kova Takımyıldızı’nın bulunduğu bölge olacak. 96P/Machholz adı verilen bir kuyruklu yıldızın sebep olduğu Delta Aquarid, Perseid Göktaşı Yağmuru kadar yoğun olmayacak. Delta Aquarid'lerin zirve yaptığı tarih olan 18 Temmuz’da saatte yaklaşık 10 - 20 kadar meteor gözlemlenebilmişti. Ancak Delta Aquarid Meteor Yağmuru 21 Ağustos’a kadar devam ettiği için bu meteorların gözlemlenme şansı devam ediyor.

Meteor Yağmuru Nasıl Gözlemlenir? Teleskop veya Dürbün Gerekiyor Mu?

Takımyıldızları ya da meteorları görebilmek için ışık kirliliğinden mümkün olduğunca uzak bir yerde gözlem yapmak gerekiyor. Bunun için şehir ışıklarından uzak bölgeler meteor yağmuru gözlemi için tercih edilebilir.

perseid meteor yağmuru
Işık kirliliğinin düşük olduğu bölgelerde meteorlar çıplak gözle çok daha rahat biçimde gözlemlenebilir.

Meteor yağmurlarını gözlemlemek için teleskop veya dürbün kullanmak gerekmiyor. Çünkü Perseid meteorları atmosfere girdiklerinde saniyede 20-80 kilometre hızlarla ilerliyor ve gökyüzünde ani bir ışık çizgisi olarak görülüp kayboluyorlar. Teleskop veya dürbün kullanımı görüş açımızı kısıtladığı için meteorları daha iyi görmenin tam tersine meteorları görme şansını düşürüyor. Kısaca, teleskop veya dürbüne ihtiyaç yok. Meteor yağmuru gözlemi için en sağlıklı yol gökyüzünü çıplak gözle seyretmek. Maksimum sayıda meteor görebilmek için gözlem süresinin en az birkaç saat sürmesi gerekiyor.

Perseid Meteor Yağmuru Ne Zamana Kadar Sürecek? Meteorlar Tehlikeli Mi?

Perseid Meteor Yağmuru'nun zirve yaptığı tarih 11-12 Ağustos olsa da Perseidler 1 Eylül’e kadar görülmeye devam edecek. Perseid meteorlarının boyutlarıysa bir kum tanesi veya küçük bir çakıl taşı boyutlarında değişiyor. Atmosfere girdiklerine neredeyse tamamen buharlaştıkları için yeryüzü için bir tehdit oluşturmuyorlar.

Kemal Cihat Toprakçı

Zorluklardan Yıldızlara!

Ülkemizde her ne kadar astronomi ve uzay bilimleri içerikleri yeterince ilgi görmüyor olsa da içerik kalitesinin artmasıyla bu durumun değiştirilebileceğine inanıyoruz. Bu nedenle Astrapera olarak hem yazılı hem de görsel içerik kalitesi ve sürekliliği adına masraf yapmaktan kaçınmıyoruz. Bu durum Astrapera’nın yayın hayatına devam etmesi için takipçileri tarafından maddi olarak desteklenmesini önemli hâle getiriyor. Siz de aşağıdaki butonları kullanarak bize Kreosus, Patreon ya da Youtube Katıl üzerinden küçük miktarlarda da olsa bağışta bulunabilir ve Türkiye’de astronomi biliminin daha geniş bir kitleye aktarılmasında yardımcı olabilirsiniz.
Altyapı: kumova.net
sunhourglassmenu linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram